EGE DENİZİ’NDEKİ KARASULARI SORUNUNUN TÜRK VE ULUSLARARASI DENİZ TİCARETİ’NE ETKİLERİ

Abstract

Günümüz dünyasında devletlerin en temel stratejilerinden biri, enerji hatlarını ve enerji kaynaklarını kontrol altına alarak rekabet güçlerini geliştirmektir. Türkiye, coğrafi konumunun verdiği üstünlükten kaynaklanan nedenlerle özellikle deniz alanları açısından rekabet gücü yüksek ülkeler arasında yer almaktadır. Bu nedenle Türkiye, yük taşımacılığından aldığı yüksek pay ve deniz ticareti açısından bölgede oynadığı kilit rol ile denizlere ilişkin uyguladığı politikalar açısından dikkat çekici bir konumdadır. Deniz ticaret rotaları, hukuksal olarak transit geçiş ve zararsız geçiş gibi serbestiler söz konusu olmasına rağmen deniz alanlarına ilişkin aidiyet sorunundan etkilenmektedir. Özellikle tartışmalı deniz alanlarında gemilerin izleyecekleri ticari rotalar, geçiş rejimine ilişkin olarak sahildar devletin kendi lehine alabileceği bir takım tedbirlerden etkilenme potansiyeline sahiptir. Her ne kadar teoride geçiş serbestisi öngörülse de pratikte karşılıklı kıyı devletleri arasında yaşanan çekişmeler, gelecekte yaşanabilecek büyük sorunların göstergesini teşkil etmektedir. Sahildar devletlerarasında gerek karasuları, gerekse kıta sahanlığı ve münhasır ekonomik bölge gibi konularda Dünya ölçeğinde pek çok sorun mevcuttur. Bunların en bilinenlerinden birisi de Türkiye ve Yunanistan arasında süregelen Ege Denizi’ndeki karasuları sorunudur. Bu çalışmada Ege Denizi’ndeki karasuları sınırlandırmalarına ilişkin gelişmelerin ülkemiz deniz ticareti ve uluslararası deniz ticaretine olası etkileri değerlendirilmiştir. Araştırma kapsamında derinlemesine literatür taraması yapılmış, deniz ticaret rotalarına ilişkin haritalar aracılığıyla mevcut durum incelenmiş ve olası senaryolar tartışılarak, geleceğe yönelik tedbir ve öngörüler sunularak çalışma sonlandırılmıştır.In today's world, one of the most fundamental strategies of states is to develop their competitive power by controlling energy lines and energy resources. Turkey, has high competitive advantage when compared to other countries especially in terms of geographic location. For this reason, Turkey has an attractive position in terms of the sharing of freight transport and having key role with maritime trade policies. Although maritime trade routes are legally free, such as transit and innocent passage, they are affected by the problem of sovereignty of sea areas. In particular, commercial routes to be followed by ships in controversial maritime areas have the potential to be influenced by a number of measures in favor of the coastal state in relation to the transition regime. Although in theory the freedom of transition is accepted, the conflicts between the coastal states in practice constitute an indicator of the big problems that can be experienced in the future. There are many world-wide problems in the coastal states such as territorial waters, continental shelf and exclusive economic zone. One of the most well-known problem is the ongoing territorial waters matter in the Aegean Sea between Greece and Turkey. In this study, the possible effects of the developments related to the limitation of territorial waters in the Aegean Sea to the maritime trade of our country and international maritime trade were evaluated. Within the scope of the research, in-depth literature was searched, the current situation was examined through maps related to maritime trade routes, and the possible scenarios were discussed and the study was terminated by presenting future measures and predictions.