Yazar "Yorulmaz, Elçin" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 2 / 2
  • Küçük Resim Yok
    Öğe
    Deprem Korkusu Ölçeği'nin Türkçe Uyarlaması ve Deprem Korkusu, Psikolojik Belirti ve Başa Çıkma Öz Yeterliliği İlişkisi
    (2024) Yorulmaz, Elçin; Yastıbaş, Cennet; Çıvgın, Umut
    Bu çalışma kapsamında, Deprem Korkusu Ölçeği'nin (DKÖ) Türkçeye uyarlamasının gerçekleştirilmesi ve deprem korkusu ile psikolojik belirti arasındaki ilişkide başa çıkma öz yeterliliğinin düzenleyici rolünün incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmanın örneklemini kolay ulaşılabilen örnekleme yöntemi ile erişilen 869 (624’ü kadın ve 243’ü erkek) katılımcı oluşturmaktadır. Katılımcılara DKÖ, Kısa Semptom Envanteri (KSE), Pozitif ve Negatif Duygu Ölçeği ve Başa Çıkma Öz Yeterliliği uygulanmıştır. DKÖ’nün psikometrik özelliklerine ilişkin analizlerde iç tutarlılık katsayısı 0,87, test-tekrar test korelasyonu ise 0,84 olarak hesaplanmıştır. Yapı geçerliliği analizlerinde ölçeğin tek faktörlü yapısının kabul edilebilir uyum gösterdiği bulunmuştur. DKÖ’nün KSE alt boyutları ve negatif duygulanım ile pozitif yönde; başa çıkma öz yeterliliği ile negatif yönde ilişkili olduğu görülmüştür (p<0,01). Araştırmanın ikinci amacı için yapılan analizlerde ise deprem korkusunun psikolojik belirtiyi yordadığı ve başa çıkma öz yeterliliğinin bu ilişkide düzenleyici rolünün olduğu tespit edilmiştir (b=-0,29, %95 GA [-0,43, -0,14], t=-3,89, p<0,001). DKÖ Türkçe formunun geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu görülmüştür. Ek olarak, başa çıkma öz yeterliliğinin deprem korkusu olan bireylerde psikolojik belirti geliştirme açısından koruyucu rolünün olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bulgular, DKÖ’nün Türkçe formunun deprem korkusunu değerlendirmek için yapılacak çalışmalarda kullanılabileceğini desteklemektedir. Başa çıkma öz yeterliliğinin koruyucu rolü hem müdahale hem de önleme çalışmalarında başa çıkma öz yeterliliğinin rolünün önemine işaret etmektedir.
  • Küçük Resim Yok
    Öğe
    Dürtüsellik, utanç ve patolojik kumar oynama ilişkisinde benlik saygısının aracı rolü
    (Kıbrıs Ruh Sağlığı Enstitüsü, 2023) Çavuş, Fulya; Çıvgın, Umut; Yorulmaz, Elçin
    Patolojik kumar oynama zaman içerisinde yaygınlaşmış ve psikolojik rahatsızlık olarak değerlendirilmiştir. Patolojik kumar oynama bireyleri etkilerken, sosyal çevreleri açısından da sıkıntılar oluşturmakta hatta bireylerin başını yasalar ile derde sokabilmektedir. Bu sebeplerle, patolojik kumar oynama ile ilgili değişkenlerin belirlenmesi önem taşırken, alanyazında patolojik kumar oynama ile dürtüsellik, utanç ve benlik saygısının ilişkilerine dair çalışmaların olduğu görülmektedir. Ancak, bu ilişkilerin altında yatan mekanizmalara dair çok az şey bilinmektedir. Buradan kaynakla mevcut çalışmayla dürtüsellik, benlik saygısı, utanç ve patolojik kumar oynama arasındaki ilişkilerin tespit edilmesine ek olarak, dürtüsellik ve patolojik kumar oynama ile utanç ve patolojik kumar oynama ilişkilerinde benlik saygısının aracı rolünün test edilmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya yaşları 18-65 arasında değişen 158 kadın ve 127 erkek olmak üzere 285 kişi katılmıştır. Katılımcılardan Demografik Bilgi Formu, South-Oaks Kumar Tarama Testi, Sürekli Utanma-Suçluluk Ölçeği, Barratt Dürtüsellik Ölçeği ve Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği’nden oluşan ölçek seti ile veriler toplanmıştır. Yapılan analizler sonucunda, patolojik kumar oynamanın dürtüsellik ve utanç ile pozitif, benlik saygısı ile negatif ilişkisinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, bulgular dürtüsellik, utanç ve benlik saygısının patolojik kumar oynamanın anlamlı yordayıcıları olduğunu göstermiştir. Oluşturulan her iki modelde de (dürtüsellik ve patolojik kumar oynama; utanç ve patolojik kumar oynama) benlik saygısının aracılık rolü üstlendiği anlaşılmıştır. Elde edilen sonuçlar ilişkili alanyazın çerçevesinde tartışılarak, gelecek çalışmalara yönelik öneriler sunulmuştur.