Çocukların Gözünden Ayıp Kavramsallaştırmasının ve İlgili Ahlaki Duyguların Sosyal Alan Kuramı Çerçevesinde İncelenmesi

Basit Öğe Kaydı
dc.contributor.authorÇelikadam, Canan
dc.contributor.authorBalım, Sercan
dc.contributor.authorAktaş, Büşra
dc.contributor.authorAykac, Bahar
dc.contributor.authorKarasu, Mehmet
dc.contributor.authorCesur, Sevim
dc.date.accessioned2026-02-08T15:08:35Z
dc.date.available2026-02-08T15:08:35Z
dc.date.issued2023
dc.departmentBursa Teknik Üniversitesi
dc.description.abstractBu çalışmanın amacı Türkçede farklı bağlamlarda sıkça kullanılan fakat psikoloji alan yazınında yeterince incelenmemiş ayıp kavramının çocukluk döneminde nasıl kavramsallaştırıldığını keşifsel olarak incelemektir. Bu amaçla ayıp kavramının Turiel’in (1983) Sosyal Alan Kuramı çerçevesinde hangi sosyal alan bağlamında daha fazla tanımlandığı ve hangi duygularla ilişkili olduğu ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Araştırmanın örneklemini Türkiye’nin farklı bölgelerinde yaşayan 7 ile 15 yas? aralığındaki (Ort= 10.12, SS= 1.55) 63 kadın ve 62 erkek olmak u?zere toplam 125 çocuk oluşturmaktadır. Çocuklarla yapılan görüşmelerde açık uçlu sorulan sorulardan elde edilen bulgulara göre çocukların ayıp kavramını hem ahlaki hem de uzlaşımsal alanlarda değerlendirdikleri; bu değerlendirmeleri daha çok ‘zarar verme /zarardan kaçınma’ ve ‘erdemli olmayan davranışlar’ ile ‘toplumsal kuralların ihlal edilmesi’ ve ‘cinsel ihlaller ve çıplaklık’ üzerinden ifade ettikleri görülmektedir. Ayıp olarak değerlendirilen durum ve davranışlara ahlaki alanda daha çok öfke ve utanç duygularının, uzlaşımsal alanda ise daha çok tiksinme duygusunun eşlik ettiği görülmektedir. Sonuçlar bir bütün olarak değerlendirildiğinde, çocuklar için ayıp kavramının yazılı olmayan kurallar gibi işleyen, kişilerarası ilişkileri ve sosyal düzeni sürdürmeye yarayan; öfke, utanç, suçluluk ve tiksinme gibi duygularla yakından ilişkili bir kavram olduğu görülmektedir.
dc.identifier.doi10.7816/nesne-11-27-08
dc.identifier.endpage138
dc.identifier.issn2147-6489
dc.identifier.issue27
dc.identifier.startpage117
dc.identifier.trdizinid1221494
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.7816/nesne-11-27-08
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12885/5135
dc.identifier.volume11
dc.indekslendigikaynakTR-Dizin
dc.language.isotr
dc.relation.ispartofNesne Dergisi
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TR-Dizin_20260207
dc.subjectAhlak
dc.subjectahlaki duygular
dc.subject“ayıp”
dc.subjectSosyal Alan Kuramı
dc.subjectahlaki alan
dc.subjectuzlaşımsal alan
dc.titleÇocukların Gözünden Ayıp Kavramsallaştırmasının ve İlgili Ahlaki Duyguların Sosyal Alan Kuramı Çerçevesinde İncelenmesi
dc.typeArticle

Dosyalar

Koleksiyon

TR-Dizin İndeksli Yayınlar Koleksiyonu