BAE ve İran’ın Yemen’deki Jeopolitik Çıkarları: Vekalet Savaşları Üzerinden Güç Dengesi Arayışları ve Sokotra Adası Sorunu

Abstract

Jeopolitik konumu nedeniyle, uzun yıllardır bölgesel ve küresel güç odaklarının ilgi odağı olan Yemen, bu aktörlerin Yemen üzerindeki çıkar çatışmalarından dolayı başarısız, güçsüz ve bölünmüş bir devlete dönüşmüştür. Yemen üzerinden bölgede nüfuzunu arttırmak isteyen dış güçler, yerel ve siyasi grupları vekil aktör olarak kullanarak ülke içinde kaos çıkarmada etkili olmuşlardır. Ortaya çıkan kaosta İran, Suudi Arabistan ve BAE gibi devletler yerel aktörleri kullanarak dolaylı ve doğrudan müdahalelerle Yemen’e ait toprakları ve stratejik adaları işgal etmişlerdir. Yemen’de devam eden işgal ve savaş, halk ve devlet için varoluşsal bir tehlike arz etmektedir. İran, Kuzey Yemen'de faaliyet gösteren Husileri desteklerken, BAE'nin desteklediği Güney Geçiş Konseyi ise güneyde bağımsız bir yapı kurmaya çalışmaktadır. İran ve BAE için Yemen’deki savaşın devamı, kendi çıkarlarını garanti altına almak ve etki alanlarını arttırmak için önemli bir fırsattır. İran’ın ABD ve Suudi Arabistan’a karşı yorucu olan bu savaşı uzatma çabaları, BAE'nin Yemen'in güneyindeki limanları ve Sokotra gibi adaları kontrol etme arzusu ve Afrika Boynuzu'na yaptığı yatırımlar, her iki devletin bölgedeki askeri ve ekonomik gücünü artırma isteklerini göstermektedir. Sonuç olarak, Yemen'in mevcut durumu, yalnızca bölgesel güçlerin çıkar çatışmalarının bir yansıması olmakla kalmayıp, aynı zamanda küresel güçlerin de etki alanlarını genişletme çabalarının bir sahası olmuştur.