İNTERNET BAĞIMLILIĞI: SOSYAL VE DUYGUSAL YALNIZLIK

Abstract

İnternet temelde bilgi paylaşımı ve iletişim amacıyla ortaya çıkmış olsa da özellikle ergen ve genç yetişkinlerin internetin problemli ve aşırı kullanımı ile risk altında oldukları tespit edilmiştir. Problemli internet kullanımı yüksek düzeyde duygusal yalnızlık ve zayıf romantik ve arkadaşlık ilişkileri ile bağlantılıdır. Ayrıca bazı araştırmalar internetin bireyleri sosyal etkinliklerden alıkoyarak onların utangaçlık ve yalnızlık düzeylerini arttırabildiği, aile ilişkilerini azalttığı ve bireylerin yerel sosyal çevrelerinin boyutunu azaltabildiğini göstermiştir. Bu araştırma internet bağımlılığı ile sosyal ve duygusal yalnızlık arasındaki ilişkiyi incelemek amacı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma 2015-2016 öğretim yılında İstanbul’da bulunan Ümraniye Atakent Anadolu Lisesi’nde öğrenim gören 311 öğrenci ile yapılmıştır. 163’i kız ve 148’i erkek öğrenciden oluşan örneklemin yaş ortalaması 15,36 bulunmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak İnternet Bağımlılığı Ölçeği ile Sosyal ve Duygusal Yalnızlık Ölçeği kullanılmıştır. Yapılan korelasyon analizi sonucunda internet bağımlılığının; sosyal ilişkilerde yalnızlık, duygusal ilişkilerde yalnızlık, aile ilişkilerinde yalnızlık ile pozitif anlamda ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Yapılan çoklu regresyon analizinde sosyal ilişkilerde yalnızlık ve duygusal ilişkilerde yalnızlığın modele özgün katkısı anlamlı bulunmuş iken aile ilişkilerinde yalnızlığın modele özgün katkısı anlamlı değildir. Sosyal ve duygusal yalnızlığın alt boyutları olan sosyal ilişkilerde yalnızlık, duygusal ilişkilerde yalnızlık ve aile ilişkilerinde yalnızlık toplam varyansın yaklaşık %11’ini açıklamaktadır. Buna göre sosyal ilişkilerde yalnızlık ve duygusal ilişkilerde yalnızlık internet bağımlılığının yordayıcılarından olup en güçlü yordayıcının duygusal ilişkilerde yalnızlık olduğu tespit edilmiştir.