Random Forest regresyon algoritması ile Pistacia terebinthus L.’nin mevcut ve gelecek potansiyel yayılış alanlarının tahmini

Abstract

Anacardiaceae familyası üyelerinden biri olan Pistacia terebinthus (Menengiç) L. ülkemizde şifalı bitkiler arasında yer almakta kahve, sabun vb. kullanım şekilleri bulunmaktadır. Değişik amaçlardaki kullanımı ile ülkede ekonomik değere sahip olan bu türün iklim değişikliği ile birlikte ülkemizde nasıl bir dağılım göstereceği merak konusudur. Bu çalışmada, iklim değişikliğinin Pistacia terebinthus L.’nin Türkiye’deki yayılış alanları üzerine etkisini belirlemek için Random Forest regresyon algoritmasından yararlanılmıştır. Model için, Menengiç’e ait varlık verileri ve günümüz ve gelecek biyo-iklimsel değişkenler kullanılmıştır. Gelecek yayılış alanlarını belirlemek için HadGEM3-GC31-LL iklim değişikliği modeli ve SSP2 4.5 SSP5 8.5 senaryolarına ait 2041-2060 (~2050) ve 2081-2100 (~2090) periyotları tercih edilmiştir. Menengiç’in günümüz ve iki farklı senaryoya göre gelecek yayılış alanları karşılaştırıldığında, türe ait yayılış alanlarında daralmalar olacağı ve günümüzde 118245 km2 olarak hesaplanmış çok uygun olarak değerlendirilen yayılış alanlarının gelecek koşullarda olmayacağı tahmin edilmektedir. Günümüzde uygun ve çok uygun yayılış alanları toplamda 288896.243 km2 iken bu sayının, SSP2 4.5 senaryosu ~2050 ve ~2090 periyotlarında sırası ile yaklaşık %50 ve %40’lara kadar gerileyeceği ve SSP5 8.5 senaryosu ~2050 ve ~2090 periyotlarında yine sırasıyla yaklaşık %45 ve %15’ine kadar gerileceği görülmektedir.