Shibam Tarihi Kentinin Kentsel Kimliği Üzerine Bir Değerlendirme

Abstract

Kentin kimliği, kendine özgü karakterini yansıtan çeşitli değerlerle ortaya çıkmaktadır. Bu çalışma, kentsel kimliğin bileşenlerini inceleyerek, Şibam kentinin tarihi ve mimari dokusunu ele almaktadır. Tarihi Şibam kenti, dünyanın en eski çok katlı kerpiç yapılarıyla tanınan ve Çölün Manhattan’ı adlandırılan, 1982 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne dahil edilmiştir. Dolayısıyla, Şibam’ın kendine özgü mimarisi ve tarihi dokusuyla, geçmişin izlerini günümüze taşıyan güçlü bir mekan ruhuna sahip olduğu ön plana çıkmaktadır. Çalışmanın amacı, Şibam’ın kültürel ve mimari özgünlüğünü anlamak, kentin kimliğini oluşturan tarihi, sosyal ve çevresel unsurları değerlendirmektir. Literatür taraması yöntemi kullanılarak, kentsel dokunun korunması ve sürdürülebilirliği üzerine değerlendirmeler yapılmıştır. Sonuçlar, Şibam’ın özgün kent dokusunun korunmasının ve geleneksel yapım tekniklerinin modern çözümlerle entegre edilerek kentin dirençliliğinin artırılmasının önemini vurgulamaktadır. Şibam’ın yalnızca fiziksel bir kent dokusu olarak değil, aynı zamanda kültürel hafızanın ve kimliğin bir taşıyıcısı olduğu ortaya konulmaktadır. Bu çalışma, tarihi kentlerin sürdürülebilirliği ve kentsel kimlik üzerindeki etkileri konusunda önemli bir model sunmaktadır.The identity of a city is reflected through values that express its uniqueness. This study examines the historical and architectural fabric of Shibam, exploring components of urban identity. Shibam is known for the world’s oldest multi-story mud-brick skyscrapers, nicknamed the “Manhattan of the Desert,” and listed as a UNESCO World Heritage Site in 1982. With its distinctive architecture, Shibam has a strong sense of place connecting past and present. The study aims to understand its cultural and architectural uniqueness and evaluate the historical, social, and environmental elements shaping its identity. Through a literature review, the study analyzes the preservation and sustainability of the urban fabric. The findings emphasize protecting Shibam’s original structure and enhancing resilience by combining traditional construction with modern techniques. Shibam is a symbol of cultural memory and identity, offering a model for historic city sustainability and urban identity.