TÜRKİYE VE KÖRFEZ İŞBİRLİĞİ KONSEYİ (KİK) ÜYESİ ÜLKELERİN FİLİSTİN MESELESİNE YAKLAŞIMLARI: NEOKLASİK REALİZM BAĞLAMINDA BİR DEĞERLENDİRME

Abstract

Bu çalışma, Türkiye ile Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) üyesi ülkelerin Filistin meselesine yönelik yaklaşımlarını, benzerliklerini ve farklılıklarını incelemektedir. Türkiye, İsrail’i diplomatik olarak tanıyan ilk Müslüman ülke olmasına rağmen, Filistin meselesine tarihsel olarak güçlü bir destek vermiştir. Bu destekler, özellikle AK Parti iktidarı döneminde çok boyutlu bir şekilde artmış ve Türkiye, Kudüs’ün İslam dünyası için taşıdığı önemi dini, tarihsel ve kültürel bağlar çerçevesinde ön plana çıkarmıştır. Öte yandan, Körfez ülkeleri Filistin meselesine yönelik birçok temel konuda ortak politikalar benimsemekle birlikte, aralarında belirgin görüş ayrılıkları mevcuttur. Özellikle Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn, İbrahim Anlaşmaları çerçevesinde İsrail ile normalleşme sürecine girerken, Suudi Arabistan ve Umman, İsrail ile diplomatik ilişkilerini temkinli bir şekilde ilerletmektedir. Kuveyt ve Katar ise, İsrail ile mevcut statükoyu koruma eğiliminde olup, İsrail karşıtı Filistinli gruplara destek vermeye devam etmektedir. Bu makale, neoklasik realizm perspektifinden Türkiye ve KİK ülkelerinin Filistin meselesindeki politika farklılıklarını analiz ederek hangi ülkelerin benzer veya farklı politikalar izlediğini değerlendirecek ve bu farklılıkların nedenlerini inceleyecektir.This study examines the approaches of Türkiye and the countries of the Gulf Cooperation Council (GCC) members to the Palestinian issue, focusing on their similarities and differences. Although Türkiye was the first Muslim country to diplomatically recognize Israel, it has historically provided strong support for the Palestinian cause. This support has notably increased in a multidimensional manner during the rule of the Justice and Development Party (AK Party), with Türkiye emphasizing the importance of Jerusalem for the Islamic world within the framework of its religious, historical, and cultural ties. On the other hand, while the Gulf countries have adopted common policies on several key aspects of the Palestine issue, there are distinct differences in their positions. Specifically, the United Arab Emirates and Bahrain have entered into normalization processes with Israel under the Abraham Accords, whereas Saudi Arabia and Oman are cautiously advancing their diplomatic relations with Israel. Kuwait and Qatar, on the other hand, tend to maintain the existing status quo with Israel and continue to support Palestinian groups that oppose Israel. This article will analyze the policy differences between Türkiye and the GCC countries on the Palestinian issue from a neoclassical realist perspective, assess which countries pursue similar or divergent policies, and examine the underlying reasons for these differences.