Su kaynakları yöntemi: Somali'nin Shabelle bölgesindeki kuraklık ve taşkınlar üzerinde bir örnek olay incelemesi - Abdullahı, Alı Abdı (Bursa Teknik Üniversitesi, 2025)
Su kaynaklarının yönetimi, özellikle iklim değişkenliğine karşı yüksek düzeyde kırılganlık sergileyen bölgelerde, küresel ölçekte giderek artan bir önem kazanmaktadır. Günümüzde iklim değişikliğinin etkileri, yalnızca doğal sistemlerde değil, aynı zamanda sosyal ve ekonomik yapılarda da kendini hissettirmekte ve bu durum, daha sürdürülebilir su yönetimi yaklaşımlarını zorunlu hale getirmektedir. Mevsimsel yağışlar ve Shabelle Nehri'ne bağımlı olan Somali'nin Shabelle bölgeleri, tarım, hayvancılık ve temel insani ihtiyaçlar bağlamında kuraklık ve sel felaketlerine karşı savunmasız bir durumdadır. Ancak bu kırılganlık, bölge halkının dayanıklılığını artıracak, kaynakların verimli kullanımını teşvik edecek ve kriz dönemlerinde etkili çözümler geliştirilmesine öncülük edecek bir fırsata da dönüştürülebilir. Bu çalışma, Jowhar, Afgooye, Awdhigle ve Balcad ilçelerine odaklanarak, bölgedeki kuraklık ve taşkınların etkilerini ayrıntılı bir şekilde analiz etmektedir. Çalışma, kuraklık ve sel olaylarının zaman içerisindeki şiddet ve etkilerini değerlendirmek amacıyla, anket analizleri ile geçmiş yağış verilerinden elde edilen Standartlaştırılmış Yağış İndeksi (SYİ) zamansal eğilimlerini harmanlayan karma bir yöntem benimsemiştir. Bu kapsamda kullanılan üç anketten ilki, araştırmacı tarafından hazırlanmış olup bölge halkının demografik yapısı, taşkınlar, kuraklıklar ve genel olarak su yönetimine ilişkin algısını ölçmeyi amaçlamaktadır. İkinci anket, literatürden titizlikle seçilmiş bir soru envanteri şeklinde hazırlanmış ve su yönetimiyle ilgili öncelikli konuları ele almıştır. Üçüncü anket ise, son yıllarda popülerlik kazanan yapay zeka tabanlı ChatGPT uygulamasının, Shabelle bölgesinde meydana gelen taşkınlar ve kuraklıkların ele alınmasında dikkate alınması gereken hususları kapsamaktadır. Elde edilen üç anket verisi ve SYİ eğilim analizi ışığında bölgenin su kaynakları ile karşılaşılan afetler hakkında kapsamlı değerlendirmeler yapılmıştır. Analiz sonuçları, özellikle 2000 yılından itibaren kuraklık olaylarının hem sıklığında hem de şiddetinde artış olduğunu ortaya koymaktadır. Bu durum, su kıtlığının derinleşmesi, tarımsal verimliliğin azalması ve gıda güvensizliği gibi ciddi sorunları beraberinde getirmektedir. Ancak, bu zorluklar, yerel halkın dayanıklılığını artıracak, topluluk katılımını teşvik edecek ve inovatif teknolojilerin kullanımıyla sorunlara çözüm üretilecek bir dönüm noktası olarak görülmelidir.

The management of water resources is becoming increasingly significant on a global scale, particularly in regions highly vulnerable to climate variability. Today, the impacts of climate change are felt not only in natural systems but also within social and economic structures, making the adoption of more sustainable water management approaches imperative. Somalia's Shabelle regions, which rely heavily on seasonal rainfall and the Shabelle River for agriculture, livestock, and essential human needs, are especially susceptible to droughts and floods. However, this vulnerability can also be transformed into an opportunity to enhance the resilience of local communities, promote efficient resource use, and foster effective solutions during crises. This study focuses on the districts of Jowhar, Afgooye, Awdhigle, and Balcad, providing a detailed analysis of the impacts of droughts and floods in the region. To evaluate the intensity and effects of these events over time, the study adopts a mixed-methods approach that combines survey analyses with the temporal trends derived from the Standardized Precipitation Index (SPI) based on historical rainfall data. The methodology includes three distinct surveys. The first, developed by the researcher, aims to assess the demographic characteristics of the local population and their perceptions of floods, droughts, and water management in general. The second survey, meticulously designed using a question inventory selected from the literature, addresses key issues requiring prioritization in water management. The third survey incorporates insights from the increasingly popular AI-powered ChatGPT application, focusing on considerations critical for addressing floods and droughts in the Shabelle region. The integration of data from these three surveys and SPI trend analysis provides comprehensive insights into the region's water resources and the disasters it faces. The findings reveal a marked increase in the frequency and severity of drought events, particularly since the year 2000. This escalation has led to significant challenges such as worsening water scarcity, reduced agricultural productivity, and heightened food insecurity. Nonetheless, these challenges can serve as a turning point for fostering resilience among local communities. By encouraging greater community participation, promoting inclusive policies, and leveraging innovative technologies, sustainable solutions can be developed to address these pressing issues. These efforts not only respond to current crises but also lay the foundation for a more resilient future.
Water resources management: A case of the study on droughts and floods in Shabelle regions, Somalia
Keywords: İnşaat Mühendisliği; Civil Engineering