Tomak, Eylem DizmanTemiz, AliErmeydan, Mahmut Ali2026-02-082026-02-0820252757-53492757-5349https://doi.org/10.59751/agacorman.1674023https://hdl.handle.net/20.500.12885/3695Çeşitli bitkilerin doğal yağları ve su ekstraktlarının biyoaktiviteleri ve antioksidan özellikleri yıllardır gıda uygulamaları, ilaç araştırmaları ve diğer birçok kullanım alanında güvenli bir şekilde kullanıldığını kanıtlamaktadır. Bu çalışmanın amacı çeşitli doğal bitkisel yağlar veya su ekstraktları ile işlenmiş ahşabın mantar çürüklük dayanımını değerlendirmektir. On dört bitkisel yağ ve on dokuz bitki türüne ait su özütleri ile işlenmiş Sarıçam odun örnekleri (Pinus sylvestris L.) iki ay boyunca esmer çürüklük mantarı Coniophora puteana'ya tabi tutuldu. Sonuç olarak, tarçın, nane, sarımsak, kekik ve soğan yağları test edilen diğer yağlardan daha iyi koruma gösterdi. Rezenenin su ekstraktı, odun örneklerini çürüklük mantarına karşı koruyabildi ve işlenmiş odun, başlangıç fırın kuru ağırlığına göre %5'ten daha az ağırlık kaybı gösterdi. İşlenmiş örneklerin neredeyse tamamı kontrollerle karşılaştırıldığında mantar çürüklüğüne karşı daha iyi etkinlik gösterdi; ancak koruma etkisi, EN standartlarına göre başarılı bir ahşap koruyucu için gereken etkinlik aralığında ölçülememiştir.The bioactivities and antioxidant properties of essential oils and plant extractives prove a safe usage in food applications, pharmaceutical research and many other utilization areas for years. The objective of this study is to evaluate the decay resistance of wood treated with various natural plant oil or water extracts. Scots pine wood specimens (Pinus sylvestris L.) treated with fourteen plant oils and water extract of nineteen plant species were subjected to brown rot fungus, Coniophora puteana for two months. Cinnamon, mint, garlic, thyme and onion oils showed better protection than other tested oils. Water extracts of fennel were able to protect wood specimens against decay fungus, and treated wood showed the weight loss less than 5% based on the initial oven dry weight. Nearly all treated specimens gave better efficiency against fungal decay compared to controls; however, the preservation effect was not within the range of efficiency needed for a successful wood preservative according to EN standards.eninfo:eu-repo/semantics/openAccessWood Protection TechnologyOdun Koruma TeknolojisiArticle10.59751/agacorman.167402362102106